Ngay từ khi mới chào đời, Viết Anh đã phải chữa bệnh. Tình trạng sức khỏe của đứa con trai đầu tiên trong gia đình đã làm đôi vợ chồng trẻ Đào Viết Vệ và Nguyễn Thị Thanh chỉ biết khóc thầm: liệt chân phải, chân trái rất yếu, ngay cả hai tay cũng cong queo, không cử động được. Kết luận của các bác sĩ: “Cháu bị ảnh hưởng của di chứng chất độc da cam (dioxin) từ cha”. Ông bà Vệ vẫn cứ nuôi ý định “chạy chữa cho con có thể sống được như người thường”. Tiền bạc, đồ đạc trong nhà lần lượt đội nón ra đi. Gần bảy tháng trời ròng rã nằm ở Bệnh viện tỉnh Hà Tĩnh, khi con xuất viện cũng là lúc cả gia đình không còn chỗ nương thân bởi đất, nhà đã bán sạch. Qua một người quen gợi ý, ông bà Vệ đưa các con vào Eakar, Đắc Lắc lập nghiệp. ...Quanh quẩn ở nhà, Viết Anh thấy đám bạn cùng lứa với mình cứ sáng sáng tung tăng cắp sách đến trường, cười nói huyên thuyên “vui quá là vui. Mình ước mong cũng được như thế. Và mình đòi bố mẹ đưa ra trường xin học...”. Nhưng ước nguyện ấy đã bị từ chối bởi “hai bàn tay cháu đều không cầm được bút... Vả lại, cháu yếu quá, lỡ có chuyện gì...”. “Mình buồn lắm nhưng trong đầu nung nấu một quyết tâm mãnh liệt: phải đi học, bằng đôi chân của chính mình - Việt Anh rủ rỉ kể - Thế là lên 6 tuổi mình chập chững tập đi. Cứ đi được vài bước lại ngã. Hai tay không đủ mạnh như người ta để chống đỡ nên ngã dúi dụi, đau lắm!”. Viết Anh hiểu hai tay của mình có tập cách mấy cũng không thể cầm bút. Thế là người học trò ấy lượm những cục than củi dưới bếp, thử đưa vào kẽ chân phải. “Ban đầu mình tập viết chữ của người Hoa in trên những gói bột ngọt mẹ mua ở chợ về. Chữ Hoa phức tạp, nhiều nét và ngoằn ngoèo như bài tập để các ngón chân xoay chuyển tốt...”. Hàng xóm bảo trên nền đất của ngôi nhà nhỏ nằm sâu trong thôn Quảng Cư 1A, xã Cư Ni những năm ấy đầy những nét chữ viết bằng than... 8 tuổi, Đào Viết Anh được bố mẹ đưa đến trường xin học một lần nữa. Nhưng niềm hân hoan trở thành HS lớp 1 Trường tiểu học Bế Văn Đàn (Eakar, Đắc Lắc) chưa được bao lâu đã vấp phải một trở ngại: HS phải sử dụng bút chì. Cây bút vừa nhỏ vừa cứng, người viết phải dùng lực nhiều hơn khi viết bằng than. Mấy ngày đầu các ngón chân của Viết Anh cứ đờ ra, không giữ được cây bút cho chặt nữa... Cô giáo đầu đời “Đến bây giờ tôi vẫn nhớ như in hình ảnh cậu HS khuyết tật, người nhỏ xíu, gầy còm, hai tay co quắp thập thò ngoài cửa lớp trong ngày đầu tiên đến trường. Thời gian đầu chân còn run nên em viết nguệch ngoạc, nhòe nhoẹt, có khi còn rách cả vở nữa. Tôi động viên: “Viết sai, ta gạch đi viết lại. Vở rách trang này ta sang trang khác”. Những bữa nhìn em ngồi đến cong cả lưng để gò chữ, trán lấm tấm mồ hôi, tôi tin em là người có nghị lực lớn. Chín năm đã trôi qua, cho dù không dạy Viết Anh nữa nhưng em vẫn thường ghé thăm tôi. Mỗi lần là một tin vui: khi đạt danh hiệu HS giỏi, khi được nhận học bổng khuyến học, gần đây nhất là kết quả tốt nghiệp THCS loại khá... 28 năm đứng lớp tôi cũng đã từng gặp nhiều học trò khuyết tật nhưng Đào Viết Anh đã để lại dấu ấn sâu sắc nhất trong cuộc đời làm thầy giáo của tôi. Và tôi cũng dạy con mình bằng tấm gương Viết Anh...”. Cô Vũ Thị Gái (GV Trường tiểu học Bế Văn Đàn, huyện Eakar, Đắc Lắc) “May mắn lớn nhất của cuộc đời mình có lẽ là được học cô Vũ Thị Gái. Cô thương mình lắm. Mọi sinh hoạt ở trường như đi vệ sinh, khoác cặp, khoác áo mưa... cô giúp mình hết. Cô ơi, em sẽ nhớ mãi hình ảnh cô cần mẫn và kiên trì nắm các ngón chân cho em tập viết - gần gũi và tình cảm biết bao nhiêu. Hồi đó, em cứ bị chuột rút miết, đau và mỏi rã rời. Mỗi lần như thế cô lại nắn chân, lại động viên: “Cố lên! Tương lai đang chờ em ở phía trước”. Cô kể cho em chuyện thầy Nguyễn Ngọc Ký không có hai tay vẫn làm được thầy giáo - thầy giáo viết bằng chân. Lắm lúc gò mãi em vẫn không viết được rõ chữ, thấy cô buồn buồn - em thấy thương cô lạ! Nhất định em sẽ không bỏ cuộc!”. Cuối học kỳ 1 năm lớp 1 ấy, Đào Viết Anh đạt danh hiệu HS giỏi. Cầm tờ giấy khen của đứa con trai - tưởng chừng như không bao giờ biết chữ - ông bà Vệ bật khóc... Một ước mơ leo dốc Về thôn Quảng Cư 1A mới biết bà con ở đây thường lấy Viết Anh ra nêu gương cho con cháu: chân tay như thế vẫn nửa ngày đi học, nửa ngày đi chăn bò. Mùa hè còn đi mót hạt điều lấy tiền mua sách vở. Viết bằng chân mà chín năm liền đạt danh hiệu HS khá, giỏi... “Mình đi học bố mẹ vất vả nhiều, cứ phải thay nhau đưa đón, nhất là bốn năm THCS. Đường từ nhà đến Trường THCS Nguyễn Bỉnh Khiêm dài hơn 5km nhưng có đến bốn con dốc cao nghệu. Đường đất trời nắng bụi mịt mù, trời mưa thì trơn trượt, đất dính bết vào bánh xe, đi vài bước phải ngừng gạt đất. Những ngày tháng giêng, tháng hai gió lốc vùng cao nguyên thổi xô cả người đi trên đồng vắng, mẹ phải gò lưng dắt bộ. Những ngày tháng mười, tháng mười một trời vừa mưa vừa rét. Đường đến trường có bữa nước ngập trên đầu gối. Bố dong xe mà lưng áo ướt đẫm mồ hôi... ...Sang năm mình vào lớp 10. Trường THPT cách nhà đến hơn 10km. Để lo cho con, mình biết mẹ đã đi mượn mấy chục giạ lúa. Bố mẹ ơi, con nhớ mãi hình ảnh còm cõi của bố mẹ giữa trưa nắng chang chang cặm cụi cuốc cỏ thuê ngoài rẫy để nuôi anh em con ăn học. Con sẽ cố gắng... Cố gắng với ước mơ trở thành kỹ sư phần mềm mà con giữ trong lòng lâu nay, trở thành một người có ích mà bố mẹ thường dặn dò...”. Theo Hoàng Hương Tuổi Trẻ |
Thứ Ba, 18 tháng 3, 2008
ĐÔI CHÂN NẮN NÓT ƯỚC MƠ
Đi tìm một ước mơ lành lặn
Sinh ra trong một gia đình nghèo ở thị xã Vĩnh Long (tỉnh Vĩnh Long), bố đi biển, mẹ bán tạp hóa, Mai là con áp út. Khi được ba tháng tuổi, một trận sốt ập đến với Mai và di chứng của nó là Mai ngày càng ốm yếu, kèm theo đôi chân bị liệt. Để lo thuốc thang cho đứa con tội nghiệp, gia đình Mai lâm vào cảnh túng thiếu và nợ nần chồng chất.
Nói về gia đình mình, Mai cứ rơm rớm nước mắt: “Nhà nghèo đến nỗi không còn gì để bán đành phải đi vay mượn hàng xóm. Đến ngày em khỏi bệnh thì nợ đã ngập đầu. Để trả nợ, ngày nào ba má em cũng quần quật cả ngày, em biết mình làm khổ cả nhà nhưng có giúp được gì đâu”.
Đến ngày đi học, cô bé Mai dù đã cố gắng hết sức nhưng vẫn không tránh khỏi mặc cảm với bạn bè. Mỗi lần bị bạn bè trêu chọc Mai chỉ biết úp mặt khóc rưng rức và đến bây giờ khi lớn lên, mặc cảm ấy vẫn còn đeo bám Mai.
Mai tự khuyên mình: “Chưa bao giờ em nghĩ mình là người tàn tật dù em bị liệt cả hai chân. Hằng ngày, em đi bằng nạng để chứng minh cho mọi người biết em không phải là người tàn phế”. Ước mơ vào giảng đường vẫn ngày đêm cháy bỏng trong Mai. Gạt nỗi đau, Mai tập trung ôn bài để thi vào ngành công nghệ môi trường (CĐ Kinh tế kỹ thuật TP.HCM), và trước đó Mai dự thi ngành hóa học (ĐH Cần Thơ).
“Dù hai ngành này không trực tiếp nghiên cứu thuốc chữa bệnh nhưng em vẫn hi vọng sau này đậu rồi được làm việc trong phòng thí nghiệm, em sẽ nghiên cứu ra thuốc để chữa khỏi đôi chân mình” - Mai nở nụ cười khi nghĩ tới tương lai.
Lắng nghe lời em nói!
Trong cuộc thi học sinh giỏi văn ở khối THCS năm học 2006-2007 của ngành giáo dục quận Gò Vấp, em Lê Minh Đạo (lớp 8/1 Trường THCS Nguyễn Du) đã đạt giải nhất với 16,5 điểm Đinh Đình Uyên Nhu (lớp 9/3 Trường THCS Nguyễn Du) đạt giải nhì với 16 điểm Lê Thị Lan Anh (lớp 9/3 Trường THCS Tây Sơn) đạt giải ba với 15,5 điểm.
Nội dung đề thi gồm hai phần:
1- Trình bày ngắn gọn một vấn đề xã hội hiện nay đáng quan tâm nhất đối với em.
2- Ước mơ của em về TP.HCM 20 năm sau.
Sau đây là một số trích lược ý kiến và những mơ ước của các em ở lứa tuổi hồn nhiên, nhưng những suy nghĩ vừa chân thực, vừa lãng mạn, vừa ngây thơ và táo bạo đáng yêu.
Giữa cái ồn ào náo nhiệt của thành phố, từng người hối hả với công việc của mình, đâu đây vẫn có nhiều người trăn trở… mai này thành phố mình sẽ như thế nào? con người sẽ ra sao? Nỗi niềm trên không phải của riêng những nhà khoa học, những nhà xã hội học…, mà đặc biệt hơn, đó lại là nỗi lo của lứa tuổi đang là “tuổi ăn, tuổi ngủ”. Lê Thị Lan Anh trong một lần trở về thăm quê chứng kiến cảnh dòng sông bị ô nhiễm, mùi hôi thối cùng những rác rưởi lềnh bềnh trên mặt sông khiến lòng em đau đớn. Và trong giây phút đó chuỗi hồi ức tuổi thơ chợt ùa về đánh thức em như tỉnh cơn mê… Một dòng sông hiền lành, trong xanh đâu còn nữa, sự hồi sinh của dòng sông sẽ không có nếu con người còn tàn nhẫn, còn vô thức, hay chính lòng người đã nguội lạnh, khô héo trong nhịp điệu đưa đẩy của cuộc sống hiện đại đã phá hoại dòng sông quê em nói riêng, cũng như làm ảnh hưởng đến sự xanh sạch đẹp của môi trường. Qua những hình ảnh của đứa em tật nguyền (bé Phương Anh), chứng kiến cái chết thương tâm của người con trai bên nhà hàng xóm do căn bệnh nan y với những tiếng nức nở, xót xa chứa đầy sự đau thương, oán trách của thân nhân... đã tác động đến trái tim bé nhỏ chứa đầy cảm xúc của em. Đó là nguồn cảm hứng để em vẽ lên bức tranh chứa đựng ước mơ của riêng mình. Em tưởng tượng TP.HCM sau hơn 20 năm: “Thành phố sống trong yên bình và tình yêu, mọi người đều rộng mở tấm lòng của mình với mọi người, mọi nhà, xin đừng ngoảnh mặt với người tật nguyền, không còn những mảnh đời lang thang trong đêm đói rét. Những cụ già đều được sống trong tình yêu thương của con cháu, những đứa trẻ không phải sống trong sự nuôi dưỡng của người xa lạ. Thành phố có một nền giáo dục chân chính, không tiêu cực, không chạy theo thành tích. Học sinh phải được học những chương trình phù hợp vừa sức với mình và biết ứng dụng vào cuộc sống, được thực hành trong môi trường sư phạm tốt đẹp…”.
Còn điều làm Đinh Đình Uyên Nhu trăn trở là làm sao khuyến khích mọi người thể hiện lòng nhân ái, bao dung với những người nghiện ma túy mắc phải căn bệnh thế kỷ. Chúng ta không nên kì thị và xa lánh họ, để họ có thể đứng vững, vượt qua những nỗi đau về thể xác và tinh thần. Ước mơ của em về TP.HCM sau hơn 20 năm: “Thành phố có chiều cao của những ngôi nhà cao tầng, chiều dài bất tận của con đường trải nhựa tinh tươm, chiều sâu của trái tim và lòng người. Sống trong xã hội hiện đại, nhộn nhịp nhưng tình người vẫn dạt dào. Bởi xung quanh của những ngôi nhà cao tầng vẫn có khu dân cư tập trung của những người vô gia cư, các cụ già neo đơn, các em nhỏ côi cút... mà mọi người vui vầy bên nhau… Có những khu trung tâm vui chơi giải trí hoành tráng, điều làm mọi người thú vị khi đến tung tâm này: có nơi làm đẹp cho phái nữ, có nơi rèn luyện sức khỏe cho phái nam, nơi thư giãn cho người già, khu vui chơi cho trẻ em…”.
Suy nghĩ của Lê Minh Đạo vừa sáng tạo, độc đáo vừa giản dị chân thực: “Thành phố năm 2026 sẽ dọc ngang những con đường sạch sẽ rộng rãi thoáng mát thênh thang, không còn những ổ gà, những đoạn đường ngập nước khi mưa về, không còn những giao lộ tấp nập kẹt cứng người và xe khi giao thông, không còn những vụ tai nạn thương tâm và những con số đến mức báo động về tỉ lệ người chết và người bị thương do tai nạn giao thông gây ra…”. Điều bức xúc mà Đ. quan tâm hiện nay: “Nhan nhản khắp thành phố xảy ra các tình trạng: vượt đèn đỏ, đi ngược chiều, đua xe…, còn hệ thống đường sá thì xuống cấp, việc thi công các công trình bừa bãi gây khói bụi và cản trở giao thông. Biện pháp chủ yếu để khắc phục tình trạng trên: trong các trường học, tăng số tiết giáo dục an toàn giao thông. Rèn ý thức tôn trọng Luật giao thông cho các em học sinh từ khi còn nhỏ. Các cơ quan chức năng siết chặt quản lý các dự án nâng cấp đường sá. Còn tôi, tôi sẽ đi bên lề phải, không qua đường khi đèn đỏ, đi xe đạp đúng quy định, vì tôi biết: xã hội sẽ tốt hơn khi tôi tốt hơn.
Ước mơ của các em chính là ước mơ của cả xã hội chúng ta, tuy giản dị đơn sơ nhưng chân thành và mộc mạc. Các cơ quan chức năng hãy lắng nghe điều em nói.
Thanh Huyền